Sport(bestuur) zoekt vrouw!

vrijdag november 13 2009

door: Karin Horsting Het blijft verbazingwekkend hoezeer de sportwereld nog altijd wordt gedomineerd door mannen. Met grote regelmaat bezoek ik sportverenigingen en heb ik contact met hun bestuurders. De samenstelling van zo’n bestuur is nog maar al te vaak honderd procent man en dan meestal ook nog in de leeftijdscategorie zestig plus. Als een vrouw zitting heeft in het bestuur, is het vaak in de functie van secretaris of penningmeester. O ja, en wat dacht u van kantinecommissies en feestcommissies, ook die worden wel vaak door vrouwen ‘bemand’. De focus ligt nu echter op de bestuurslaag en dan geldt dat áls er al sprake is van vrouwelijke bestuurders, zij te vaak in ondersteunende rollen kruipen. Dat is anders op landelijk niveau. Daar zien we met regelmaat dat vrouwen de broek aan hebben. Wat mij bijvoorbeeld altijd heeft verbaasd, is het aantal vrouwelijke staatsecretarissen van sport: Erica Terpstra, Margo Vliegenthart, Clémence Ross en nu Jet Bussemaker. Op dat niveau wordt het wellicht weer eens tijd voor een man. En dan is er natuurlijk de meest invloedrijke dame in de sport, ‘onze Erica’, voorzitter van NOC*NSF. De nationale sportkoepel zou zonder haar (op bestuurslid Mavis Carrilho na) op bestuurlijk en directieniveau een mannenbolwerk zijn. Natuurlijk heb ik ook even gekeken naar de samenstelling van het bestuur van de WOS, de werkgeversorganisatie in de sport. Dit bestuur bestaat uit zeven personen, waarvan twee vrouwen, te weten Karin van Bijsterveld (voorzitster van de KNLTB) en Dorien de Wit (directrice organisatieadviesbureau 'De Beuk'). De WOS geeft dus het goede voorbeeld. Dan nog de voorzitter van een sportbond die ook wel eens genoemd mag worden, namelijk de Koninklijke Nederlandse Kegelbond. In de deze mannelijke kegelwereld is Hetty Koning-Bottenburg al jarenlang met succes voorzitter. Petje af! Als we op landelijk niveau buiten de laag van sportbesturen kijken, komen we in de sportsponsoring natuurlijk Heleen Crielaard tegen als hoofd sponsoring van de Rabobank. Daarnaast dient ook vrouwenvoetbalcoach Vera Pauw hier vermeld te worden. Beide sterke vrouwen die bewust hebben gekozen voor een carrière in de ‘sport spotlights’. Ook op lokaal niveau zijn er natuurlijk uitzonderingen die de regel bevestigen. Na ooit in een editorial in vakblad SPORT Bestuur & Management MHC Fletiomare als voorbeeld te hebben vermeld, werd ik erop gewezen dat deze vereniging niet twee, maar wel vijf vrouwelijke voorzitters heeft gekend in haar 35-jarig bestaan. Ook in het studentenverenigingsleven zie je vaak vrouwelijke bestuurders terug. Er zijn inmiddels dan ook aardig wat sportverenigingen die vrouwelijke vertegenwoordigers kennen en soms zelfs een vrouwelijk voorzitter hebben. Maar ga naar het gemiddelde bestuur van een voetbalvereniging, en daar loop je dan toch weer ‘honderd procent man in de leeftijdscategorie zestig plus’ tegen het lijf. Of kijk naar het scheidsrechterscorps van de gemiddelde sportvereniging en ja hoor, ook daar zijn het de mannen die in aantal domineren. Waar ligt dat nu aan? Mijns inziens liggen hier twee belangrijke redenen aan ten grondslag. De belangrijkste reden is dat vrouwen zelf gewoon niet kiezen voor een bestuursfunctie. Ze hebben het druk genoeg met huishouden, kinderen, baan en zijn al blij als ze aan een uurtje sporten toekomen. Het rijden van de eigen kinderen van en naar een uitwedstrijd is dan al voldoende vrijwilligerswerk per week. Daar hoef je verder niet bij na te denken en je brengt nog tijd met je kinderen door ook. Hoe anders is dat met een bestuursfunctie of zelfs de voorzittersrol. Een hoop gedoe met nog meer ‘gezeik’. Als vrouwen die eerste drempel hebben genomen en wel bereid zijn om een bestuursfunctie te overwegen, dan lopen ze vaak tegen een volgende nog veel hogere drempel op. Dat is de drempel van de onuitgesproken gedachte ‘wat moeten wij met een vrouwelijk voorzitter?’. Dit is gestoeld op traditioneel denken en op angst voor verandering. Het doorbreken van de ‘100% man, 60+ cultuur’ is geen sinecure. Eerlijkheid gebiedt mij te vermelden dat ik op dit moment ook niet kies voor een bestuursfunctie. Mijn leven is nu even ‘druk, druk, druk’. Maar zo gauw mijn privé omstandigheden het toelaten zou ik graag mijn tanden zetten in het doorbreken van de ‘100% man, 60+ cultuur’ op een sportvereniging. Op naar de ’50% man, 50% vrouw, 30+ cultuur’! Karin Horsting is directeur/eigenaar van Sportinnovatie en hoofdredacteur van het vakblad SPORT Bestuur & Management. Deze column werd eerder gepubliceerd op de site van de WOS, de werkgeversorganisatie in de sport